1. Nestlé Health Science
  2. ความรู้ในการดูแลสุขภาพ
  3. ผู้สูงอายุ
  4. อาการที่บอกถึงภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ

อาการที่บอกถึงภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ

บูสท์ ออปติมัม, Boost Optimum, อาหารเสริมคนแก่

เมื่ออายุมากขึ้น ผู้สูงอายุหลายคนอาจเริ่มรับประทานอาหารได้น้อยลง เบื่ออาหาร หรือเลือกรับประทานอาหารเพียงบางชนิด ซึ่งหากเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง อาจทำให้ร่างกายได้รับพลังงานและสารอาหารไม่เพียงพอ จนเสี่ยงต่อ ภาวะขาดสารอาหาร ที่ส่งผลต่อสุขภาพและความแข็งแรงของร่างกายในระยะยาว 

สัญญาณเตือนภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ สังเกตอย่างไร? 

ภาวะขาดสารอาหารอาจเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป โดยมีสัญญาณเตือนที่ผู้สูงอายุและคนในครอบครัวสามารถสังเกตได้ ดังนี้ 

  1. น้ำหนักลดโดยไม่ตั้งใจ น้ำหนักตัวลดลงอย่างต่อเนื่องโดยไม่ได้ควบคุมอาหารหรือออกกำลังกายเพื่อลดน้ำหนัก รวมถึงเสื้อผ้าที่เคยใส่พอดีเริ่มหลวมขึ้น 

  1. อ่อนเพลีย เหนื่อยง่ายกว่าปกติ รู้สึกไม่มีแรงแม้ทำกิจกรรมที่เคยทำได้ตามปกติ เช่น เดินภายในบ้านหรือทำงานบ้านเล็กน้อย 

  1. กล้ามเนื้ออ่อนแรงและเคลื่อนไหวลำบาก ลุกจากเก้าอี้ได้ยากขึ้น เดินช้าลง หรือขึ้นบันไดลำบากกว่าเดิม ซึ่งอาจสัมพันธ์กับการสูญเสียมวลกล้ามเนื้อ 

  1. แผลหายช้าหรือฟื้นตัวจากการเจ็บป่วยนานขึ้น เช่น แผลใช้เวลาสมานนานกว่าปกติ หรือกลับมามีแรงหลังเจ็บป่วยได้ช้าลง 

  1. เบื่ออาหารหรือรับประทานอาหารได้น้อยลงอย่างต่อเนื่อง รับประทานอาหารได้น้อยกว่าเดิมอย่างเห็นได้ชัด กินไม่หมดมื้อ หรือไม่รู้สึกหิวเป็นเวลาหลายวัน 

อาการเหล่านี้ไม่ได้ยืนยันว่าผู้สูงอายุมีภาวะขาดสารอาหารเสมอไป แต่หากพบหลายอาการร่วมกัน โดยเฉพาะน้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินสุขภาพและภาวะโภชนาการ 

โรคขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ

สาเหตุที่ทำให้ผู้สูงอายุทานอาหารได้น้อยลง 

ผู้สูงอายุอาจรับประทานอาหารได้น้อยลงสาเหตุที่พบได้บ่อยมีดังนี้ 

1.   การรับรู้รสชาติและกลิ่นลดลง 
ผู้สูงอายุบางคนรับรู้รสชาติและกลิ่นลดลง ทำให้อาหารไม่อร่อยเหมือนเดิม ความอยากอาหารลดลง และอาจเลือกกินอาหารไม่หลากหลาย 

2.   ปัญหาช่องปากและฟัน 
ปัญหาฟันผุ ฟันหลุด เหงือกอักเสบ ฟันปลอมไม่พอดี หรือภาวะปากแห้ง อาจทำให้ผู้สูงอายุเคี้ยวอาหารได้ลำบาก โดยเฉพาะอาหารที่มีเนื้อสัมผัสแข็งหรือเหนียว ส่งผลให้หลีกเลี่ยงอาหารและอาจได้รับโปรตีนไม่เพียงพอ 

3.   ระบบย่อยอาหารเปลี่ยนแปลงและรู้สึกอิ่มเร็ว 
อาการท้องอืด ท้องผูก แน่นท้อง หรือการเคลื่อนไหวของกระเพาะอาหารที่ช้าลงในบางคน อาจทำให้อิ่มเร็วและกินได้น้อย 

4.   ผลข้างเคียงจากยาและโรคประจำตัว 
ยาบางชนิดอาจส่งผลต่อความอยากอาหาร ทำให้คลื่นไส้ ปากแห้ง หรือรับรู้รสชาติเปลี่ยนแปลงไป ขณะเดียวกันโรคประจำตัวหรือโรคเรื้อรัง เช่น โรคเบาหวาน โรคไต หรือโรคเกี่ยวกับระบบทางเดินอาหาร ก็อาจมีผลต่อการรับประทานอาหารและความต้องการสารอาหารของร่างกาย 

หากพบว่าผู้สูงอายุรับประทานอาหารได้น้อยลงอย่างต่อเนื่อง ควรสังเกตอาการร่วมกับการเปลี่ยนแปลงของน้ำหนักตัว และปรึกษาแพทย์เพื่อหาสาเหตุ โดยไม่ควรปรับหรือหยุดยาด้วยตนเอง 

ผลเสียเมื่อผู้สูงอายุกินน้อยอย่างต่อเนื่อง 

การรับประทานอาหารได้น้อยอย่างต่อเนื่องอาจนำไปสู่ภาวะโรคสารอาหาร และส่งผลต่อสุขภาพผู้สูงอายุในหลายด้าน ดังนี้ 

  1. มวลกล้ามเนื้อลดลง ร่างกายอ่อนแรง 

    มวลกล้ามเนื้อลดลงตามวัยอยู่แล้ว หากได้รับพลังงานและโปรตีนไม่พออาจยิ่งสูญเสียกล้ามเนื้อ ส่งผลต่อการเคลื่อนไหว การทรงตัว และความเสี่ยงหกล้ม 

  1. ภูมิคุ้มกันทำงานได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ 

    โปรตีน วิตามินซี วิตามินดี และแร่ธาตุจำเป็นมีบทบาทต่อระบบภูมิคุ้มกัน หากได้รับไม่เพียงพออาจทำให้การรับมือกับการติดเชื้อลดลง 

  1. ฟื้นตัวจากการเจ็บป่วยได้ช้าลง 

    โปรตีนและสารอาหารจำเป็นมีบทบาทในการซ่อมแซมเนื้อเยื่อและฟื้นฟูร่างกาย หากผู้สูงอายุได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ อาจทำให้กระบวนการฟื้นตัวจากการเจ็บป่วยหรือการบาดเจ็บใช้เวลานานขึ้น 

  1. สมดุลจุลินทรีย์สุขภาพในลำไส้อาจเปลี่ยนแปลง 

    การรับประทานอาหารไม่หลากหลาย โดยเฉพาะการได้รับใยอาหารไม่เพียงพอ อาจส่งผลต่อสมดุลจุลินทรีย์ในลำไส้และสุขภาพระบบทางเดินอาหาร  

ภาวะขาดสารอาหารในผู้สูงอายุ

สารอาหาร วิตามินและแร่ธาตุที่ควรได้รับอย่างเพียงพอแม้กินน้อย 

ผู้สูงอายุแต่ละคนมีพฤติกรรมการรับประทานอาหารและภาวะสุขภาพแตกต่างกัน จึงอาจได้รับสารอาหารไม่เพียงพอในชนิดที่ต่างกัน โดยสารอาหารสำคัญที่ควรให้ความสนใจ ได้แก่ 

  1. สารอาหารจำพวกพลังงาน จำเป็นต่อการทำงานของอวัยวะและการทำกิจกรรมต่าง  หากร่างกายได้รับพลังงานน้อยกว่าความต้องการ อาจส่งผลให้น้ำหนักลดและสูญเสียมวลกล้ามเนื้อ  

  1. สารอาหารจำพวกโปรตีน โดยเฉพาะโปรตีนเวย์ ซึ่งเป็นโปรตีนคุณภาพดี สารอาหารสำคัญที่มีส่วนช่วยเสริมสร้างและคงสภาพมวลกล้ามเนื้อ รวมถึงซ่อมแซมเนื้อเยื่อ ผู้สูงอายุจึงควรได้รับโปรตีนอย่างเพียงพอ เช่น ปลา ไข่ เนื้อสัตว์ไม่ติดมัน นม และผลิตภัณฑ์จากถั่ว 

  1. สารอาหารจำพวกไขมันดี แหล่งพลังงานสำคัญ และมีส่วนช่วยในการดูดซึมวิตามินที่ละลายในไขมัน เช่น วิตามินเอ ดี อี และเคควรเลือกแหล่งไขมันไม่อิ่มตัว เช่น น้ำมันมะกอก น้ำมันรำข้าว ถั่ว และปลา  

  1. วิตามินดี มีส่วนช่วยในการดูดซึมและใช้ประโยชน์จากแคลเซียม รวมถึงมีบทบาทในการทำงานตามปกติของกล้ามเนื้อ สำคัญต่อสุขภาพกระดูกและกล้ามเนื้อในผู้สูงอายุ 

  1. แคลเซียม เป็นแร่ธาตุสำคัญในการดูแลกระดูกและฟัน หากได้รับแคลเซียมไม่เพียงพอในระยะยาว อาจส่งผลต่อสุขภาพกระดูก แหล่งอาหารที่มีแคลเซียม ได้แก่ นม โยเกิร์ต และผลิตภัณฑ์จากถั่วเหลืองที่เสริมแคลเซียม 

  1. ธาตุเหล็ก มีส่วนช่วยในการสร้างฮีโมโกลบิน หากขาดธาตุเหล็กอาจทำให้เกิดภาวะโลหิตจาง ส่งผลให้รู้สึกอ่อนเพลียและเหนื่อยง่าย  

  1. วิตามินบีรวม โดยเฉพาะ B1, B2, B6 และ B12 โดยวิตามินบี 1 และบี 2 มีส่วนช่วยในกระบวนการเผาผลาญพลังงาน วิตามินบี 6 เกี่ยวข้องกับกระบวนการเมแทบอลิซึมของโปรตีน ส่วนวิตามินบี 12 มีส่วนช่วยในการทำงานตามปกติของระบบประสาทและสมอง รวมถึงการสร้างเม็ดเลือดแดง

การกินอาหารมื้อเล็กแต่สารอาหารแน่นตามหลักโภชนาการ 

ผู้สูงอายุที่กินได้น้อยหรืออิ่มเร็วควรได้รับพลังงานและโปรตีนให้เพียงพอจากอาหารปริมาณที่กินไหว โดยปรับจำนวนมื้อให้เหมาะกับน้ำหนัก กิจกรรม และภาวะสุขภาพ ดังนี้ 

  • เลือกโปรตีนคุณภาพดีในทุกมื้อที่ทำได้ เช่น ไข่ ปลา เนื้อสัตว์เนื้อนุ่ม หรือเต้าหู้ เพื่อให้ร่างกายได้รับโปรตีนอย่างเพียงพอ แม้รับประทานอาหารได้ไม่มาก 

  • เพิ่มไขมันดีในปริมาณที่เหมาะสม เช่น ใช้น้ำมันพืชที่มีไขมันไม่อิ่มตัวในการประกอบอาหาร หรือเพิ่มถั่วและเมล็ดพืชในรูปแบบที่เคี้ยวและกลืนได้สะดวก 

  • เลือกคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน เช่น ข้าวและธัญพืช โดยปรับชนิดและเนื้อสัมผัสให้เหมาะกับความสามารถในการเคี้ยวและย่อยอาหาร 

  • เพิ่มผักและผลไม้ให้หลากหลาย เพื่อให้ได้รับวิตามิน แร่ธาตุ และใยอาหารที่จำเป็น โดยอาจเลือกผักปรุงสุกหรือผลไม้เนื้อนุ่มสำหรับผู้ที่มีปัญหาการเคี้ยว 

  • ปรับขนาดมื้อและเนื้อสัมผัสอาหาร ผู้สูงอายุที่อิ่มเร็วอาจรับประทานอาหารครั้งละน้อยและเพิ่มมื้ออาหารตามความเหมาะสม โดยยังคงให้ได้รับสารอาหารรวมเพียงพอตลอดทั้งวัน 

ผู้สูงอายุที่เป็นเบาหวานควรคำนึงถึงชนิดและปริมาณคาร์โบไฮเดรตควบคู่กับพลังงานและโปรตีน โดยเฉพาะผู้ใช้ยาลดน้ำตาลซึ่งเสี่ยงน้ำตาลต่ำเมื่อกินน้อย หากน้ำหนักลดหรือกินได้น้อยต่อเนื่อง ควรปรึกษาแพทย์หรือนักกำหนดอาหาร 

อาหารเสริม ผู้สูงอายุ ตัวช่วยโรคขาดสารอาหาร

ถ้าผู้สูงอายุกินอาหารปกติไม่พอ ควรกินอาหารเสริมอะไร 

หากอาหารปกติไม่เพียงพอ อาหารสูตรครบถ้วนอาจช่วยเสริมพลังงานและสารอาหาร โดยควรพิจารณาโปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมัน วิตามิน และแร่ธาตุต่อหน่วยบริโภคให้เหมาะกับแต่ละคน 

●    โปรตีนเวย์คุณภาพดีและกรดอะมิโนจำเป็น โปรตีนเวย์ย่อยง่ายดูดซึมได้ดี มีกรดอะมิโนจำเป็นครบถ้วน รวมถึง BCAAs ได้แก่ ลิวซีน ไอโซลิวซีน และวาลีน ช่วยในการเสริมสร้างกล้ามเนื้อ  

●    โพรไบโอติกส์ แล็กโทบาซิลลัส พาราคาเซอิ โพรไบโอติกส์ (Probiotics) คือจุลินทรีย์ที่มีชีวิต ซึ่งเมื่อได้รับในปริมาณที่เพียงพอจะก่อให้เกิดประโยชน์ต่อสุขภาพ หนึ่งในกลุ่มโพรไบโอติกส์ที่มีการนำมาใช้ในผลิตภัณฑ์โภชนาการ ได้แก่ แล็กโทบาซิลลัส พาราคาเซอิ (Lactobacillus paracasei)  ซึ่งมีการศึกษาถึงบทบาทในการดูแลสมดุลจุลินทรีย์ในลำไส้และสุขภาพระบบทางเดินอาหาร 

●    วิตามินซีและวิตามินดี มีบทบาทต่อการทำงานของเซลล์ภูมิคุ้มกัน รวมถึงสุขภาพกระดูกและการทำงานกล้ามเนื้อ การได้รับวิตามินทั้งสองชนิดอย่างเพียงพอจึงเป็นส่วนหนึ่งของการดูแลสุขภาพและความแข็งแรงของร่างกายในผู้สูงอายุ 

●  ไขมันดี MUFA โอเมก้า 3 และโอเมก้า 6 ไขมันไม่อิ่มตัว เช่น MUFA หรือโอเมก้า 9 และโอเมก้า 3 กับ 6 เป็นส่วนหนึ่งของโภชนาการที่สมดุล 

หากกังวลว่าอาหารมื้อหลักที่ทานประจำวันจะได้รับสารอาหารไม่เพียงพอ แนะนำมองหาตัวช่วยอย่างอาหารสูตรครบถ้วน ออกแบบตามหลักโภชนาการผู้สูงอายุ ที่มีส่วนประกอบของโปรตีนเวย์ โปรตีนคุณภาพดีในสัดส่วนที่สูงถึง 50% หรือมากกว่า มีโพรไบโอติกส์ จุลินทรีย์สุขภาพเพื่อปรับสมดุลลำไส้ รวมถึงสารอาหารหลักและสารอาหารรองที่หลากหลาย ดื่มง่ายแต่ได้ประโยชน์เพื่อโภชนาการครบถ้วนของผุ้สูงอายุ 

การดูแลผู้สูงอายุที่รับประทานอาหารได้น้อย ควรให้ความสำคัญกับการได้รับพลังงานและสารอาหารอย่างเพียงพอ รวมถึงการสังเกตความเปลี่ยนแปลงของสุขภาพอย่างต่อเนื่อง หากสงสัยว่ามีภาวะขาดสารอาหาร ควรปรึกษาแพทย์หรือนักกำหนดอาหารเพื่อประเมินและวางแผนโภชนาการที่เหมาะสม 

Reference: 
  1. https://www.bangkokhospital.com/th/bangkok/content/malnutrition-in-older-adults 
  1. https://www.samitivejhospitals.com/th/article/detail/loss-of-appetite-in-elderly  

 

สูงวัยขาดสารอาหาร  เริ่มเบื่ออาหาร มีแนวโน้มเสี่ยงขาดสารอาหาร 

เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ ให้ความสำคัญกับการรับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ และส่งเสริมให้สูงวัยได้รับสารอาหารหลากหลายที่เหมาะสมตามหลักโภชนาการที่ดี จึงคัดสรรวัตถุดิบ คิดค้นพัฒนาผลิตภัณฑ์เพื่อวันนี้และในอนาคต

 
จุดเด่นสำคัญของผลิตภัณฑ์อาหารสูตรครบถ้วนเนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ บูสท์ ออปติมัม (อาหารทางการแพทย์)

Boost Optimum มีเวย์โปรตีนและโพรไบโอติก

 

 

1.  บูทส์ ออปติมัม เป็นอาหารสูตรครบถ้วน ที่มีสารอาหารที่ร่างกายต้องการ ประกอบไปด้วยโปรตีน คาร์โบไฮเดรต วิตามิน เกลือแร่ที่จำเป็น และไขมันที่ดีต่อร่างกาย

2.  มีโปรตีนคุณภาพดี โปรตีนเวย์ ที่มีกรดอะมิโนซึ่งรวมถึง BCAAs จำเป็นต่อการสร้างและคงสภาพมวลกล้ามเนื้อ

3.  มีสารอาหารอื่นๆ ที่หลากหลาย

  • โพรไบโอติกส์ แล็กโทบาซิลลัส พาราคาเซอิ จุลินทรีย์ที่มีชีวิต ซึ่งเมื่อร่างกายได้รับในปริมาณที่เพียงพอจะทำให้เกิดผลที่เป็นประโยชน์ต่อสุขภาพ มีวิตามินซี วิตามินดี ที่มีส่วนช่วยการทำหน้าที่ตามปกติของระบบภูมิคุ้มกัน
  • ไขมันที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย 3 ชนิด ไขมัน MUFA หรือโอเมก้า 9 ไขมันไม่อิ่มตัวเชิงเดี่ยว, โอเมก้า 3 และ โอเมก้า 6
  • มีไฟเบอร์หรือใยอาหาร 
ฆอ. 2172/2567

เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ วิจัยและพัฒนาคิดค้นสูตรเพื่อให้ได้ เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ บูสท์ กลูโคส คอนโทรล (BOOST GLUCOSE CONTROL) เป็นอาหารทางการแพทย์ สำหรับผู้ที่ต้องการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด ผู้ที่เป็นเบาหวาน

 
จุดเด่นสำคัญของผลิตภัณฑ์อาหารสูตรครบถ้วน เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ บูสท์ กลูโคส คอนโทรล (อาหารทางการแพทย์)

 

Boost Glucose Control, เบาหวาน, คุมน้ำตาล, ระดับน้ำตาลในเลือด

 

  1. เป็นอาหารสูตรครบถ้วน ที่มีสารอาหารที่ร่างกายต้องการ ประกอบไปด้วยโปรตีน คาร์โบไฮเดรต วิตามิน แร่ธาตุที่หลากหลาย และไขมัน MUFA
  2. มีส่วนประกอบของโปรตีนคุณภาพดี โปรตีนเวย์ โปรตีนมีส่วนช่วยเสริมสร้างและคงสภาพของมวลกล้ามเนื้อ  มีกรดอะมิโนจำเป็นซึ่งรวมถึง BCAAs
  3. ดัชนีน้ำตาลต่ำ (Low GI=37) มีส่วนประกอบของคาร์โบไฮเดรตเชิงซ้อน ไอโซมอลทูโลส มีดัชนีน้ำตาลต่ำ ช่วยการย่อยคาร์โบไฮเดรตช้าลง ช่วยควบคุมให้ระดับน้ำตาลอยู่ในระดับที่เหมาะสม
  4. ไขมัน 3 ชนิด ไขมัน MUFA หรือโอเมก้า 9 ไขมันไม่อิ่มตัวเชิงเดี่ยว, โอเมก้า 3 และ โอเมก้า 6
  5. มีใยอาหาร เช่น กัวกัมที่ผ่านการย่อยบางส่วน ใยอาหาร เพิ่มกากใยในระบบทางเดินอาหาร ช่วยกระตุ้นการขับถ่าย
  6. มีสารอาหารอื่นๆ ที่สำคัญต่อร่างกาย
  • มีวิตามินซี วิตามินดีมีส่วนช่วยการทำหน้าที่ตามปกติของระบบภูมิคุ้มกัน
  • มีแคลเชียม มีส่วนช่วยในกระบวนการสร้างกระดูกและฟันที่แข็งแรง
ฆอ. 2340/2567

อาหารสูตรครบถ้วน มีเวย์โปรตีน ผสม 5 ใยอาหาร เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเสริมโภชนาการ

เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ บูสท์ ไฟเบอร์ อาหารสูตรครบถ้วนที่มีปริมาณสารอาหารเพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย

 

ประกอบด้วย 6 สิ่งน่ารู้ใน 1 แก้ว ได้แก่

1. เวย์โปรตีน โปรตีนคุณภาพดี ซึ่งโปรตีนมีส่วนช่วยเสริมสร้างและคงสภาพของมวลกล้ามเนื้อ
2. ผสม 5 ใยอาหาร ใยอาหารเพิ่มกากในระบบทางเดินอาหาร ช่วยกระตุ้นการขับถ่าย
3. ไขมัน MUFA
4. แคลเซียม มีส่วนช่วยในกระบวนการสร้างกระดูกและฟันที่แข็งแรง
5. วิตามินบี 12 มีส่วนช่วยในการทำงานตามปกติของระบบประสาทและสมอง
6. วิตามินอี มีส่วนช่วยในกระบวนการต่อต้านอนุมูลอิสระ

 

พร้อมสารอาหารอื่นๆรวม 30 ชนิด สารอาหาร 5 หมู่ใน 1 แก้วอยู่ในรูปแบบผง คือ โปรตีน คาร์โบไฮเดรต ไขมัน วิตามิน และแร่ธาตุ ชงดื่มง่าย รสชาติอร่อย สามารถดื่มวันละ 1-2 แก้วต่อวันเพื่อเสริมโภชนาการ

 

การกินอาหารหลากหลายให้ครบ 5 หมู่เป็นสิ่งสำคัญ เนสท์เล่ จึงใส่ใจและตั้งใจพัฒนาสินค้า เพื่อให้ได้รับสารอาหารเพิ่มเติมจากอาหารมื้อปกติที่อาจไม่เพียงพอ เนสท์เล่ พร้อมใส่ใจให้คุณได้รับอาหารสูตรครบถ้วน ด้วยวัตถุดิบที่คัดสรร เป็นไปตามหลักโภชนาการ มั่นใจกับผลิตภัณฑ์จาก Nestlé Health Science

 

เนสท์เล่ เฮลท์ ไซเอนซ์ บูสท์ ไฟเบอร์ เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเสริมโภชนาการ เป็นอาหารทางการแพทย์ ต้องใช้ภายใต้คำแนะนำของแพทย์

ฆอ. 1709/2564

คือ